OECD Mĩthiũrũrũko na mũgarũrũko wa rĩera Gũkinyĩrwo nĩ ũrugarĩ kana heho nyĩngĩ mũno kũrĩa kwĩrĩgirĩrwo


Ũtaarĩria wa kĩũngano kĩa data

Data ĩno ĩheanaga ũthimi wa thĩ yothe wa ũgarũrĩku ũrĩa ũrathimĩtwo wa ũrugarĩ wa gatagatĩ, na imererio cia hĩndĩ ĩrũgama cia ũrugarĩ wa gatagatĩ kũrĩa gũkuhĩ na igũrũ rĩa tĩĩri harĩ mĩbango ĩtano ya rĩera. Ĩheanaga o na ũthimi wa thĩ yothe wa ũgarũrĩku ũrĩa ũrathimĩtwo wa ũrugarĩ mũingĩ mũno kana heho nyingĩ mũno, na imererio ngurani cia rĩera. Icio nĩ ta matukũ ma ũrugarĩ, matukũ ma ũtukũ marĩ na ũrugarĩ wa mabũrũri ma gathigathini ka thĩ, matukũ ma maaĩ kũkuma na heho, na mĩigana ya matukũ na ngazi cia ũrugarĩ cia kũrehithia ũrugarĩ kana kũhoreria. Harĩ imererio cia matukũ ma ũrugarĩ na matukũ ma ũtukũ marĩ na ũrugarĩ, data ĩno ĩheaga ũhoti wa gũthuura mũhaka ũmwe wa ũrugarĩ harĩ ithatũ: matukũ ma ũrugarĩ Tmax > 30°C, Tmax > 35°C na Tmax > 40°C, na matukũ ma ũtukũ marĩ na ũrugarĩ Tmin > 20°C, Tmin > 26°C na Tmin > 32°C. O na kũrĩ imererio ngurani cia ũgwati wa andũ na nyamũ cia mũgũnda harĩ mĩthemba ĩmwe ya ũgwati. Rora maandĩko ma ũcũranio nĩguo ũmenye makĩria ma njĩra cia ũthimi. Data ĩno ĩingiirĩire hĩndĩ ya 2015-2100 na ĩheanaga mĩigana ĩiganĩirio ya ũtiganu wa hĩndĩ ĩrũgama ya 2020-2039, 2040-2059, 2060-2079 na 2080-2099. Hĩndĩ ici ciitagwo kaingĩ na mĩaka ya gatagatĩ yacio ta mĩaka ya 2030, 2050, 2070 na 2090. Mĩbango ya rĩera ĩrĩ ho ĩrĩ na Njĩra cia Hamwe cia Andũ na Ũtonga (SSPs) inya cia ngazi ya 1, kuuma gũrutwo kwa gasi kunini nginya kũingĩ mũno (SSP 1-2.6 [kunini], SSP 2-4.5 [gatagatĩ], SSP 3-7.0 [kũingĩ], na SSP 5-8.5 [kũingĩ mũno]), na mũbango ũngĩ wa ngazi ya 2 wa gũrutwo kwa gasi kunini mũno (SSP 1-1.9 [kunini mũno]). Data ĩno ĩingiirĩire thĩ yothe harĩ ngazi ya bũrũri. Harĩ ngazi ya mĩgambo minene ya OECD TL2, matokeo monekanĩtio kũrĩ mabũrũri mothe ma OECD, hamwe na Serbia, Masedonia ya Gathigathini, Bulgaria, Koroatia, Albania, Romania, Liechtenstein, Montenegro, Kipro, Malta, Perũ, Brazil, Ajentina, Rũthia, India, Guatemala, Afrika ya Gĩthũrĩire, Tunisia, Indonesia na Caina. Harĩ ngazi ya mĩgambo minini ya OECD TL3, matokeo monekanĩtio kũrĩ mabũrũri mothe ma OECD hamwe na Montenegro, Koroatia, Bulgaria, Albania, Romania, Kipro, Masedonia ya Gathigathini, Liechtenstein, Malta na Serbia. O na kũrĩ mĩgambo ĩconganĩtio: mwena wa euro, Ũmwe wa Ũlaya, mabũrũri ma ũtonga ũkũrĩte, mabũrũri ma ũtonga ũrandũrũka, G7, G20, OECD, OECD Ũlaya, OECD Asia na Oceania, OECD mabũrũri ma Amerika, na mũgambo wa Amerika ya Latini na Karibiani (LAC). Ithima cia data: Njĩra ya kũthima kĩmererio na ithima cia data irĩ na maelezo harĩ maandĩko ma ũcũranio ma OECD Maes et al. (2025). Ithima cia mbere hamwe na data ya ũrugarĩ ũrathimĩtwo ya hĩndĩ ĩrũgama kuuma Kĩrĩra kĩa Mũtandao kĩa Ũmenyo wa Ũgarũrĩku wa Rĩera, data ya andũ kũringana na tũcunjĩ twa tĩĩri ya Global Human Settlement Layer na data ya FAO ya ũgayũ wa nyamũ cia mũgũnda thĩ yothe kũringana na tũcunjĩ twa tĩĩri. Kũhoya ũhoro: ENV.Stat@oecd.org

MũgamboOECD Mĩthiũrũrũko na mũgarũrũko wa rĩera Gũkinyĩrwo nĩ ũrugarĩ kana heho nyĩngĩ mũno kũrĩa kwĩrĩgirĩrwo624
ANOMALYKĩgero kĩa mwĩtĩkanĩreSTA
CLIMATE SCENARIOMũhiano wa kuumithia gasi cia kĩgero kĩa gatagatĩ (Njĩra ya hamwe ya ũtũũro wa andũ na ũtonga 2-4.5)SSP245
DURATIONGũtirĩ ha kũhũthĩrwo_Z
FREQWa o mwakaA
HURRICANE WIND SCALEGũtirĩ ha kũhũthĩrwo_Z
LIVESTOCKGũtirĩ ha kũhũthĩrwo_Z
KĩoneriaDigirĩ-matukũ cia kuongerera ũrugarĩ, ithimĩtwo kũringana na mũigana wa andũHDD_PW_EXP
Kĩrĩra- Muntenia ya GũthiniRO31
RET PERIODGũtirĩ ha kũhũthĩrwo_Z
Statistical ActivityGĩcunjĩ gĩa 1 kĩa igana rĩagayanĩtwo ikũmiD1
TEMP THRESHOLDGũtirĩ ha kũhũthĩrwo_Z
TIME HORIZKũragora ũrĩa gũgaakorwoP
KĩgeroDigirĩ cia CelsiusC
Ihinda2015 - 2100
ThirikariGũtirĩ gĩthuurĩtwo
Mĩikarĩre ya ũthaka wa bũrũriGũtirĩ gĩthuurĩtwo
MbaaraGũtirĩ gĩthuurĩtwo
Mũtino wa kĩũmbeGũtirĩ gĩthuurĩtwo
Mũrimũ mũrũru wa thĩ yotheGũtirĩ gĩthuurĩtwo
Ũhoro kana mũtinoGũtirĩ gĩthuurĩtwo
Adirethi ya kĩambĩrĩria kĩa datahttps://data-explorer.oecd.org/vis?fs[0]=Topic%2C0%7CEnvironment%20and%20climate%20change%23ENV%23&p...